โรงงานที่คุณส่งของให้เริ่มขอข้อมูลการปล่อยคาร์บอนของวัตถุดิบ เจ้าของอาคารข้างบ้านขอใบเสนอราคาติดตั้งโซลาร์บนหลังคา สัญญาณเหล่านี้ไม่ใช่กระแส CSR อีกต่อไป แต่เป็นคำสั่งซื้อจริงที่กำลังเข้ามาหา SME ไทย ธุรกิจสีเขียวจึงกลายเป็นโอกาสที่จับต้องได้ แต่มีเงื่อนไขหนึ่งที่ต้องเข้าใจตั้งแต่ต้น คือธุรกิจกลุ่มนี้มักต้องจ่ายค่าอุปกรณ์ ค่าวัสดุ และค่าแรงออกไปก่อนที่ลูกค้าจะชำระเงิน การวางแผนกระแสเงินสดจึงสำคัญไม่แพ้ไอเดียธุรกิจที่ดี บทความนี้พาดู 7 โอกาสของธุรกิจสีเขียวในไทย พร้อมบอกว่าแต่ละแบบต้องใช้เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับอะไร และลูกค้าจ่ายเงินคืนเมื่อไร

ธุรกิจสีเขียวคืออะไร และทำไม SME ไทยควรสนใจตอนนี้

ธุรกิจสีเขียว คือ ธุรกิจที่สร้างรายได้จากการขายสินค้าหรือให้บริการที่ช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมหรือลดการใช้ทรัพยากร ทั้งด้านพลังงาน ของเสีย น้ำ และการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

เหตุผลที่ความต้องการกำลังเร่งตัวมาจากสามแรงหลัก แรงแรกคือเป้าหมายระดับประเทศ ไทยประกาศไว้ในยุทธศาสตร์ระยะยาว (LT-LEDS) ที่ยื่นต่อ UNFCCC ว่าจะบรรลุความเป็นกลางทางคาร์บอนภายในปี 2050 และปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ภายในปี 2065 พร้อมยกระดับเป้าลดก๊าซเรือนกระจกปี 2030 เป็น 30–40%

แรงที่สองคือกติกาทางการเงินที่ชัดขึ้น ธนาคารแห่งประเทศไทยและหน่วยงานร่วมเผยแพร่ Thailand Taxonomy ระยะที่ 2 เมื่อ 27 พฤษภาคม 2568 ครอบคลุมภาคเกษตร ก่อสร้าง อุตสาหกรรมการผลิต และการจัดการของเสีย เพิ่มจากระยะที่ 1 ที่ครอบคลุมภาคพลังงานและขนส่ง รวม 6 ภาคเศรษฐกิจซึ่งครอบคลุมการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของประเทศราว 95% ทำให้สถาบันการเงินมีนิยามกลางว่ากิจกรรมแบบใดนับเป็นสีเขียว

แรงที่สามคือแรงกดดันจากคู่ค้า บริษัทขนาดใหญ่และผู้ส่งออกเริ่มขอข้อมูลการปล่อยคาร์บอนจากซัพพลายเออร์ ซึ่งแปลว่าถ้าคุณอยู่ในห่วงโซ่อุปทานของเขา เรื่องนี้จะมาถึงคุณไม่ช้าก็เร็ว

ธุรกิจสีเขียวต่างจากกิจกรรม CSR อย่างไร

CSR คือกิจกรรมเสริมที่เป็นค่าใช้จ่ายของธุรกิจ ส่วนธุรกิจสีเขียวคือธุรกิจที่ขายสินค้าหรือบริการที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมเป็นตัวผลิตภัณฑ์หลัก ความต่างนี้สำคัญ เพราะสิ่งที่มีรายได้ มีสัญญา และมีคำสั่งซื้อรองรับ คือสิ่งที่นำไปขอเงินทุนได้

7 โอกาสธุรกิจสีเขียวสำหรับ SME ไทย

1. ธุรกิจพลังงานแสงอาทิตย์ (ติดตั้งโซลาร์รูฟท็อป)

ผู้ติดตั้งระบบและผู้รับเหมา EPC ที่ให้บริการโรงงาน คลังสินค้า และอาคารพาณิชย์ เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับแผงโซลาร์ อินเวอร์เตอร์ โครงยึด และค่าจ้างทีมติดตั้ง ซึ่งเป็นกลุ่มที่เติบโตตามการขยายตัวของธุรกิจพลังงานทดแทนโดยรวม

2. ธุรกิจประหยัดพลังงานและเพิ่มประสิทธิภาพพลังงาน

การเปลี่ยนระบบไฟเป็น LED ติดตั้งเครื่องปรับอากาศและชิลเลอร์ประสิทธิภาพสูง ระบบบริหารจัดการพลังงาน รวมถึงสัญญารูปแบบ ESCO ลูกค้าหลักคือโรงงาน โรงแรม และอาคารสำนักงาน เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับอุปกรณ์และงานวิศวกรรม

3. ธุรกิจรีไซเคิลและรับซื้อวัสดุรีไซเคิล

รวบรวม คัดแยก และแปรรูปพลาสติก โลหะ และกระดาษ ส่งต่อให้ผู้ผลิตและผู้ส่งออก เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับการรับซื้อวัสดุเข้าสต็อก เครื่องจักร และค่าขนส่ง ซึ่งเป็นจุดที่เงินจมมากที่สุดเพราะต้องจ่ายค่าของก่อนขายต่อ

4. ธุรกิจจัดการขยะและของเสีย

จัดเก็บและบริหารจัดการของเสียจากภาคอุตสาหกรรมและเชิงพาณิชย์ รวมถึงคัดแยกและนำทรัพยากรกลับมาใช้ ลูกค้าคือนิคมอุตสาหกรรม โรงงาน และศูนย์การค้า เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับยานพาหนะ ใบอนุญาตที่เกี่ยวข้อง และค่าแรง ควรตรวจสอบข้อกำหนดใบอนุญาตกับหน่วยงานกำกับดูแลก่อนเริ่ม

5. ธุรกิจโครงสร้างพื้นฐานรถยนต์ไฟฟ้า (EV)

จัดจำหน่ายและติดตั้งเครื่องชาร์จสำหรับคอนโดมิเนียม อาคารสำนักงาน กลุ่มยานพาหนะเชิงพาณิชย์ และร้านค้าปลีก เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับตัวเครื่องชาร์จและงานระบบไฟฟ้า โดยรายได้มักผูกกับการส่งมอบงานเป็นโครงการ

6. ธุรกิจบริหารจัดการน้ำและบำบัดน้ำเสีย

ติดตั้งระบบบำบัดน้ำ ระบบนำน้ำกลับมาใช้ใหม่ และรับสัญญาบำรุงรักษาให้โรงงานและนิคมอุตสาหกรรม เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับอุปกรณ์และงานก่อสร้างทางวิศวกรรมโยธา ซึ่งมักแบ่งชำระตามความคืบหน้าของงาน

7. ธุรกิจข้อมูลคาร์บอน บริการ ESG และซัพพลายเชนคาร์บอนต่ำ

จัดทำบัญชีคาร์บอน รายงาน ESG ที่ปรึกษาด้านความยั่งยืน รวมถึงโลจิสติกส์และวัสดุคาร์บอนต่ำ ลูกค้าคือบริษัทจดทะเบียน ผู้ส่งออก และคู่ค้าของบริษัทเหล่านั้น เงินลงทุนล่วงหน้าอยู่ที่คนและซอฟต์แวร์มากกว่าอุปกรณ์ ช่องว่างเงินสดจึงเป็นค่าจ้างพนักงานก่อนรับเงินจากลูกค้า

ภาคธุรกิจ ลูกค้าทั่วไป เงินลงทุนล่วงหน้าไปกับอะไร ลูกค้ามักจ่ายเมื่อไร สินเชื่อ FS ที่อาจเหมาะ
โซลาร์รูฟท็อป โรงงาน คลังสินค้า อาคารพาณิชย์ แผงโซลาร์ อินเวอร์เตอร์ ค่าแรงติดตั้ง ตามงวดงานหรือหลังส่งมอบ มักมีเครดิตเทอม สินเชื่อใบสั่งซื้อ / สินเชื่อธุรกิจโครงการ
ประหยัดพลังงาน โรงงาน โรงแรม สำนักงาน อุปกรณ์ งานวิศวกรรม หลังติดตั้งหรือตามสัญญา สินเชื่อใบสั่งซื้อ / สินเชื่อระยะสั้น
รีไซเคิล ผู้ผลิต ผู้แปรรูป ผู้ส่งออก รับซื้อวัสดุเข้าสต็อก เครื่องจักร ขนส่ง เมื่อส่งมอบ มักมีเครดิตเทอม สินเชื่อระยะสั้น / สินเชื่อหมุนเวียนจากลูกหนี้การค้า
จัดการขยะ นิคมอุตสาหกรรม โรงงาน ศูนย์การค้า ยานพาหนะ ใบอนุญาต ค่าแรง สัญญาบริการรายเดือน สินเชื่อระยะสั้น / สินเชื่อหมุนเวียนจากลูกหนี้การค้า
EV charging คอนโด สำนักงาน ฟลีต ร้านค้าปลีก เครื่องชาร์จ งานระบบไฟฟ้า รายโครงการหรือเมื่อส่งมอบ สินเชื่อใบสั่งซื้อ / สินเชื่อธุรกิจโครงการ
น้ำและน้ำเสีย โรงงาน นิคมฯ หน่วยงานท้องถิ่น ระบบบำบัด งานก่อสร้าง แบ่งชำระตามงวดงาน สินเชื่อธุรกิจโครงการ
ESG และคาร์บอน บริษัทจดทะเบียน ผู้ส่งออก คู่ค้า บุคลากร ซอฟต์แวร์ รายงานจ้าง หลังส่งมอบงาน สินเชื่อระยะสั้น / สินเชื่อหมุนเวียนจากลูกหนี้การค้า

ความท้าทายของธุรกิจสีเขียว: ได้ออเดอร์แล้ว แต่เงินยังไม่เข้า

ธุรกิจสีเขียวไทยกำลังข้ามจากช่วงลงทุนเริ่มต้นไปสู่ช่วงที่มีคำสั่งซื้อจริง ความต้องการเงินทุนจึงเปลี่ยนจาก “เงินตั้งต้นโครงการ” เป็น “เงินส่งมอบงานและขยายกำลัง”

นายวิกาส เจน ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร Funding Societies ประเทศไทย ระบุว่า “ธุรกิจสีเขียวของไทยกำลังเปลี่ยนจากธุรกิจที่อยู่ในระยะเริ่มต้นของการลงทุน ไปสู่ธุรกิจที่มีคำสั่งซื้อและรายได้จริงมากขึ้น ความต้องการเงินทุนจึงไม่ได้อยู่ที่การเริ่มโครงการเพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงเงินทุนหมุนเวียนเพื่อรองรับต้นทุนล่วงหน้า รับงานเพิ่ม และขยายกำลังการดำเนินงาน”

วงจรเงินสดของงานหนึ่งชิ้นมักเดินแบบนี้

  1. ได้รับคำสั่งซื้อหรือเซ็นสัญญา
  2. จ่ายค่าวัสดุหรือเงินมัดจำให้ซัพพลายเออร์
  3. ติดตั้งหรือผลิต พร้อมจ่ายค่าแรงรายสัปดาห์
  4. ส่งมอบงานและออกใบแจ้งหนี้
  5. รอรับชำระเงินตามเครดิตเทอมที่ตกลงไว้

ยิ่งรับงานพร้อมกันหลายโครงการ ช่องว่างระหว่างขั้นที่ 2 กับขั้นที่ 5 ก็ยิ่งกว้างขึ้นเป็นทวีคูณ นี่คือจุดที่หลายรายต้องปฏิเสธออเดอร์ทั้งที่มีงานอยู่ในมือ

ดูแนวทางเตรียมสินเชื่อธุรกิจให้ทันก่อนเซ็นงานใหม่ ก่อนที่ช่องว่างนี้จะมาปิดโอกาสของคุณ

แหล่งเงินทุนสำหรับธุรกิจสีเขียว: สินเชื่อสีเขียวและทางเลือกอื่น

ไม่มีแหล่งเงินทุนใดที่ถูกที่สุดสำหรับทุกคน หลักคือจับคู่ประเภทเงินทุนให้ตรงกับช่วงที่เงินขาด

ทางเลือกหลักมีสี่กลุ่ม คือเงินทุนของเจ้าของเอง สินเชื่อเพื่อความยั่งยืนจากธนาคาร โครงการสนับสนุน SME จากภาครัฐ และผู้ให้บริการทางการเงินที่ไม่ใช่ธนาคารอย่าง Funding Societies

Funding Societies ให้เงินทุนแก่ธุรกิจสีเขียวทั้งเพื่อการลงทุนและเงินทุนหมุนเวียน โดยนายวิกาสระบุว่า “เราไม่ได้มองเพียงว่าธุรกิจนั้นอยู่ในอุตสาหกรรมสีเขียวหรือไม่ แต่ต้องเข้าใจว่าธุรกิจสร้างรายได้อย่างไร มีต้นทุนเกิดขึ้นช่วงไหน มีสัญญาหรือคำสั่งซื้อรองรับหรือไม่ และต้องรอรับชำระเงินนานเท่าไร เพราะข้อมูลเหล่านี้เป็นสิ่งสำคัญในการประเมินความต้องการเงินทุนของผู้ประกอบการ” ทั้งนี้สินเชื่อเพื่อความยั่งยืนของบริษัทในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เติบโตกว่า 62% เมื่อเทียบกับปีก่อน และ Funding Societies ประเทศไทยสนับสนุนสินเชื่อได้สูงสุด 30 ล้านบาทต่อราย ขึ้นอยู่กับผลการพิจารณา

เช็กลิสต์ก่อนเริ่มหรือขยายธุรกิจสีเขียว

☐ กำหนดกลุ่มลูกค้าเป้าหมายให้ชัด และมีหลักฐานยืนยันความต้องการจริง ไม่ใช่แค่กระแส

☐ ตรวจใบอนุญาตและมาตรฐานที่ภาคธุรกิจของคุณต้องมี โดยสอบถามหน่วยงานกำกับดูแลโดยตรง

☐ คำนวณต้นทุนและผลตอบแทนต่อหน่วย รวมถึงเครดิตเทอมที่คุณจะเสนอให้ลูกค้า

☐ เตรียมเอกสารให้พร้อม ทั้งงบการเงิน ใบสั่งซื้อหรือสัญญา และรายการเดินบัญชีธนาคาร

☐ วางแผนเงินทุนให้เสร็จ ก่อน ลงนามรับคำสั่งซื้อขนาดใหญ่ ไม่ใช่หลังจากนั้น

สรุป: เริ่มธุรกิจสีเขียวให้ไปได้ไกล ด้วยแผนเงินทุนที่พร้อม

โอกาสในธุรกิจสีเขียวไม่ได้ขาดแคลน สิ่งที่ขาดบ่อยกว่าคือเงินสดระหว่างทางจากวันเซ็นสัญญาถึงวันรับเงิน เมื่อคุณรู้ว่าเงินจะขาดช่วงไหนของงาน การเลือกเครื่องมือทางการเงินให้ตรงจังหวะก็ง่ายขึ้นมาก และคำสั่งซื้อที่มีอยู่ก็จะกลายเป็นการเติบโตจริงได้

คำถามที่พบบ่อย

ธุรกิจสีเขียวมีอะไรบ้าง

บทความนี้แบ่งไว้ 7 กลุ่ม ได้แก่ พลังงานแสงอาทิตย์ ประหยัดพลังงาน รีไซเคิล จัดการขยะ โครงสร้างพื้นฐาน EV บริหารจัดการน้ำ และบริการข้อมูลคาร์บอนกับ ESG ดูรายละเอียดแต่ละกลุ่มได้ที่หัวข้อ 7 โอกาสด้านบน

ธุรกิจพลังงานแสงอาทิตย์ต้องใช้เงินลงทุนเท่าไร

ไม่มีตัวเลขตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับขนาดโครงการ ราคาอุปกรณ์ และค่าแรงในแต่ละช่วง สิ่งที่ควรดูมากกว่าคือเงินทุนหมุนเวียนจะเพิ่มขึ้นตามจำนวนโครงการที่รับพร้อมกัน ไม่ใช่ตามขนาดโครงการเดียว

ธุรกิจรีไซเคิลยังน่าทำอยู่ไหม

ความต้องการยังมีแรงหนุนจากนโยบายและกติกาการเงิน โดยการจัดการของเสียถูกบรรจุไว้ใน Thailand Taxonomy ระยะที่ 2 ซึ่งเป็นนิยามกลางที่สถาบันการเงินใช้อ้างอิง ทั้งนี้ผลตอบแทนจริงขึ้นอยู่กับราคาวัสดุและการบริหารต้นทุนของแต่ละราย

สินเชื่อสีเขียวคืออะไร

โดยทั่วไปหมายถึงเงินทุนที่สนับสนุนโครงการหรือธุรกิจที่ก่อประโยชน์ต่อสิ่งแวดล้อม ส่วน Funding Societies ให้เงินทุนแก่ธุรกิจกลุ่มนี้โดยพิจารณาจากปัจจัยพื้นฐานของธุรกิจ ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์สินเชื่อสีเขียวที่ผ่านการรับรองเป็นการเฉพาะ

ต้องมีใบรับรองด้านสิ่งแวดล้อมหรือ ESG ก่อนขอสินเชื่อไหม

ตามที่บริษัทระบุไว้ การพิจารณาดูรูปแบบการสร้างรายได้ ช่วงเวลาที่เกิดต้นทุน สัญญาหรือใบสั่งซื้อที่รองรับ และระยะเวลารอรับชำระเงิน มากกว่าการดูเพียงว่าธุรกิจอยู่ในอุตสาหกรรมสีเขียวหรือไม่

เริ่มต้นที่นี่

ถ้าคุณมีคำสั่งซื้อหรือโครงการอยู่ในมือแล้ว แต่ติดเรื่องกระแสเงินสด ปรึกษาทีม Funding Societies เพื่อวางแผนเงินทุนสำหรับธุรกิจสีเขียวของคุณ

หมายเหตุ: การให้สินเชื่อขึ้นอยู่กับคุณสมบัติของผู้สมัครและผลการพิจารณาของบริษัทฯ เงื่อนไข วงเงิน อัตราดอกเบี้ย และค่าธรรมเนียมอาจแตกต่างกันในแต่ละราย ผลิตภัณฑ์สินเชื่อให้บริการโดยบริษัท เอฟเอส แคปปิตอล จำกัด ซึ่งเป็นผู้ให้บริการทางการเงินแก่ SME โดยอิสระ ไม่ใช่โครงการหรือหน่วยงานของภาครัฐ